Մարինա Մխիթարյան

Kolba Lab

ՄԱԶԾ/Կոլբա նորարարական լաբորատորիայի ղեկավար

Դավիթ Յան

ABBYY

ABBYY համակարգչային ծրագրերի ընկերության հիմնադիր, Lingvo էլ. բառարանի ստեղծող

Նինա Աչաջյան

HIVE

HIVE ներդրումային հիմնադրամի հիմնադիր

Կարեն Վարդանյան

Union of Information Technology Enterprises

ԻՏՁՄ գործադիր տնօրեն

Cubway

Արկադային (Arcade game) էլեմենտներով puzzle խաղ

CityNabz

Ժամանցային միջոցառումների տեղեկատու

gg

Ավտոմեքենա պատվիրելու օնլայն համակարգ

Yerevan Events

Մշակութային և ժամանցային միջոցառումների ուղեցույց

Shadowmatic

Երեւակայությունը զարգացնող 3D փազլային խաղ

Armenia Today

Հայաստանյան վերջին լուրերը՝ տարբեր աղբյուրներից

360 Stories

Հայաստանի տեսարժան վայրերը՝ 360 աստիճանով

Calculator (APPA)

Հաշվել ԱՊՊԱ-ի հետ կապված ծախսերը

Թորստեն Քոլինդ. Հիանալի ժամանակ է՝ ՀՀ-ում ձեռներեցությամբ զբաղվելու համար

2018թ. փետրվարի 8-9-ը Լատվիայի մայրաքաղաք Ռիգայում կայացել է TechChill տեխնոլոգիական միջոցառումը, որը հյուրընկալել էր շուրջ 2000 ներկայացուցչի ամբողջ աշխարհից:

Թորստեն Քոլինդը ստարտափների խորհրդատու է, վենչուրային երկու հիմնադրամում ներդրող: Նա Սան Ֆրանցիսկոյում տեղակայված YouNoodle հարթակի համահիմնադիրն է:

Նախկինում հիմնադրել է Դանիայում ստարտափների ներգրավման ամենամեծ ծրագիրը՝ Venture Cup-ը: Մի շարք ստարտափ ծրագրերի ժյուրի է եղել Սթենֆորդում եւ Մասաչուսեթսի Տեխնոլոգիական ինստիտուտում:

Itel.am-ի լրագրողը TechChill-ի շրջանակում զրուցել է Թորստեն Քոլինդի հետ:

- Դուք բազմաթիվ ստարտափներում ներդրող եւ խորհրդատու եք: Հաշվի առնելով այդ փորձը՝ որո՞նք են ոլորտի գլխավոր թրենդներն այսօր:

- Կարծում եմ՝ այդ թրենդներից շատերն ակնհայտ են՝ արհեստական բանականությունը, վիրտուալ եւ լրացված իրականությունը, ինքնավար ավտոմեքենաները եւ այլն:

Միտում կա, ըստ որի՝ տեխնո ոլորտը լինելու է ամենուր, բոլոր ոլորտներում, ինչը մեծ հնարավորություններ է ընձեռում:

Մեկ այլ թրենդ է այն, որ կարող եք ընկերություններ հիմնել ամենուր, եւ դրա համար ամենեւին կարիք չկա գտնվել Սիլիկոնյան հովտում կամ այլ մեծ ՏՏ կենտրոնակայանում:

Մեկ ուրիշ թրենդ եմ համարում ներդրումների գլոբալ տարածումը, որի համաձայն՝ ներդրողը, որն աշխատում է Լոնդոնում, չի ասում՝ ես ներդրում կանեմ միայն Լոնդոնում: Այսօր ներդրողները գլոբալ են մտածում: Կարծում եմ՝ սրանք իսկապես ֆանտաստիկ թրենդներ են, որոնք դեմոկրատացնում են տեխնոլոգիաների հասանելիությունը:

- Հավանաբար ստարտափների հետ աշխատանքի ընթացքում հանդիպել եք բազմաթիվ սխալների: Որո՞նք են ամենատարածվածները:  

- Դրանք շատ են: Առաջին հերթին բոլորն են տեղյակ, որ 10 ստարտափից 9-ը ձախողում է: Ստարտափները հաճախ չեն ցանկանում լսել ձախողման մասին, նրանց գրավում են միայն հաջողակ պատմությունները, ինչպիսիք են Skype-ը, Airbnb-ն: Բայց իրականում փաստ է, որ շատ ստարտափներ ձախողում են: Դա նորմալ է, եթե չի ստացվում, ձախողում ես ու նորից սկսում: Շատ հաջողակ ձեռներեցների մոտ ստացվել է միայն բազմաթիվ փորձերից հետո:

Ձախողում է նաեւ այն, երբ շուկա մտնելուց հետո պարզում ես քո ստեղծած պրոդուկտի՝ պահաջնված չլինելը:

Երբեմն ֆանտաստիկ պրոդուկտ ունեք եւ ժամանակն էլ ճիշտ է ընտրված, բայց ձեր թիմը խնդիրներ ունի: Որոշ ստարտափներ էլ կարող են ամեն ինչ ճիշտ անել, սակայն երբ գալիս է ֆինանսավորում ներգրավելու ժամանակը, նրանց մոտ չի ստացվում ներդրողներին համոզել:  

Նարինե Դանեղյանն ու Թորստեն Քոլինդը

Նարինե Դանեղյանն ու Թորստեն Քոլինդը
Լուսանկարը՝ TechChill


- Խոսենք ձեր հիմնադրած YouNoodle հարթակի մասին:

- YouNoodle-ը հարթակ է աշխարհի ստարտափների համար, որոնք փնտրում են դրսեւորվելու նոր վայրեր, ցանկանում են ծրագրերի մասնակցել եւ աճել ոչ միայն իրենց սեփական երկրում:

Տարեկան շուրջ $25 մլն ենք հատկացնում, եւ դա է պատճառը, որ մրցակցությունը շատ մեծ է: Մեր գլխավոր գրասենյակը Սան Ֆրանցիսկոյում է: Ստարտափների կեսը ամերիկյան են, կեսը՝ մնացած աշխարհից, այնպես որ հարթակը բավական միջազգային է: Հարյուրավոր ծրագրեր են ներկայացված եւ դրանցից յուրաքանչյուրն ուրույն չափորոշիչներ ունի: Հարկավոր է մուտք գործել հարթակ եւ ընտրել այն ծրագիրը, որը հետաքրքրում է ձեզ: Շատ ծրագրեր կան, որ բաց են Արեւելյան Եվրոպայի, այդ թվում՝ Հայաստանի ստարտափների համար: Եվ իրականում արդեն կան հայաստանյան ստարտափներ, որոնք հարթակի միջոցով ծրագրեր են որոնում:

- Դուք մասնագիտացած եք հետեւյալ թեմայում՝ «ինչպես կառավարությունները կարող են նպաստել էկոհամակարգի աճին՝ գլոբալ ստարտափների ներգրավման միջոցով»: Ո՞րը կլինի ձեր խորհուրդը Արեւելյան Եվրոպայի, այդ թվում՝ Հայաստանի կառավարությանը:

- YouNoodle-ի միջոցով աշխատում ենք կառավարությունների, հիմնադրամների, համալսարանների հետ՝ թե՛ ստարտափներ որոնելու եւ թե՛ նրանց ընտրելու հարցերում:

Ցանկանում եմ խոսել Չիլիի օրինակի մասին: Այդ երկրի կառավարությունը 6 տարի առաջ որոշեց, որ չի ցանկանում սպասել մինչեւ իր երկրում ստարտափ էկոհամակարգի զարգացմանը եւ դրա փոխարեն որոշեց արտերկրից ստարտափ հիմնադիրների հրավիրել երկիր՝ նրանց հնարավորություն տալով ընկերություններ բացել Չիլիում: Նրանք ստանում են ստարտափ վիզա, $40 հազ. ներդրում, քովորքինգ տարածք, մենթորություն: Ամեն տարի ծրագրի համար շուրջ 5000 հայտ է ստացվում, եւ շուրջ 300 ստարտափ ամեն տարի տեղափոխվում է Չիլի: Ես, իհարկե, չեմ ասում, որ Հայաստանը կամ այլ երկրներ պետք է կրկնօրինակեն այս փորձը, բայց հետազոտելը եւ գործընթացը հասկանալը օգտակար կարող է լինել:

Օրինակ, Մեծ Բրիտանիան ունի Tech Nation Visa տարբերակ այն մարդկանց համար, որոնք ամեն դեպքում մտադիր են Բրիտանիա գնալ: Այնպես որ լրիվ այլ մոտեցում է: Եթե Չիլին ասում է, մենք ցանկանում ենք, որ գաս, ապա Բրիտանիան ասում է՝ քանի որ մեկ է՝ գալու ես, կարող ես դիմել նաեւ այս վիզայի համար:

Այնպես որ, երբեմն որպես կառավարություն պետք է ընտրես՝ կենտրոնանալ տեղացի ձեռներեցների վրա՞, թե՞ դրսից ձեռներեցներ հրավիրել երկիր: Եվ սա կարեւոր ընտրություն է: Ես միջազգայնացման մեծ կողմնակից եմ, սակայն երբեմն քաղաքական տեսանկյունից դժվար է գումար ծախսել արտերկրից ձեռներեցների վրա:

- Հաշվի առնելով Սիլիկոնյան հովտում Ձեր փորձը՝ ի՞նչ պետք է իմանան ոչ ամերիկացի ձեռներեցները՝ նախքան ԱՄՆ-ում հաստատվելը:

- Ես՝ որպես դանիացի ձեռներեց, 8 տարի առաջ տեղափոխվեցի Սիլիկոնյան հովիտ: Նորեկ էի այդ էկոհամակարգում: Մինչ օրս Սիլիկոնյան հովտում ամբողջ գործընթացը ավտոմատացված չէ. այն ավելի շատ հիմնված է վստահության եւ կապերի վրա:

Դրա լավ կողմն այն է, որ ունենք «վճարի՛ր ուրիշին» մշակույթը՝ սկզբում դու ինչ-որ լավ բան ես անում ինչ-որ մեկի համար, եւ հետո մեծ են շանսերը, որ նրանք ինչ-որ լավ բան կանեն քեզ համար: Սա շատ ավելին տալու, քան ստանալու մասին է: Բայց խնդիրն այն է, որ դրսից եկողների համար շատ բարդ է ադապտացվել, գտնել ճիշտ ներդրողների եւ փիչ անել:

Սա բարդացնում է նորեկների համար այդ էկոհամակարգում փոփոխություններ կատարելը: Արտերկրից եկած այն հիմնադիրները, որոնք Սիլիկոնյան հովտում հաջողության են հասել, շատ երկար ժամանակ են ծախսել միայն ցանց եւ կապեր ստեղծելու համար, իրենց լավ են դրսեւորել եւ հասկացել մշակույթը:

Փաստն այն է, որ այսօր ստարտափները չունեն Սիլիկոնյան հովտի կարիքն այնքան, որքան ունեին 10 տարի առաջ: Շատ այլ վայրեր կան, ուր կարող եք գնալ եւ սկսել զարգացնել ձեր ստարտափը:

Կարծում եմ՝ հիանալի ժամանակ է Հայաստանում ձեռներեց դառնալու համար, շատ հնարավորություններ կան, որոնք չկային 5-10 տարի առաջ: Պետք չէ, որ բոլորը լքեն իրենց երկիրը եւ գնան Սիլիկոնյան հովիտ: Իհարկե, լավ բան է դուրս գնալը, փորձ ձեռք բերելը, բայց իրականում շատ բան կա, որ կարելի է անել նաեւ քո երկրում, խնդիրներ որոնք կարելի է տեղում լուծել: Եվ հիմա դուք ունեք աշխարհում առկա բոլոր գործիքները՝ դա անելու համար:  

Թորստեն Քոլինդի հետ զրուցել է Նարինե Դանեղյանը

submit to reddit

Մեկնաբանություններ

Հարգելի այցելուներ, այստեղ դուք կարող եք տեղադրել ձեր կարծիքը տվյալ նյութի վերաբերյալ` օգտագործելուվ Facebook-ի ձեր account-ը: Խնդրում ենք լինել կոռեկտ եւ հետեւել մեր պարզ կանոներին. արգելվում է տեղադրել թեմային չվերաբերող մեկնաբանություններ, գովազդային նյութեր, վիրավորանքներ եւ հայհոյանքներ: Խմբագրությունն իրավունք է վերապահում ջնջել մեկնաբանությունները` նշված կանոնները խախտելու դեպքում:



banks
mediamax
sport
bravo